نصب صاعقهگیر روی ساختمان یکی از مهمترین مراحل حفاظت در برابر صاعقه است. اما پرسش اصلی اینجاست که ارتفاع ساختمان برای نصب صاعقه گیر چه تأثیری دارد و چطور باید ارتفاع استاندارد صاعقه گیر را تعیین کرد؟ در این مقالهی جامع سعی میکنیم به تمام پرسشهای مرتبط پاسخ بدهیم؛ از حداکثر ارتفاع دکل صاعقه گیر گرفته تا اینکه چطور ارتفاع مناسب نصب صاعقهگیر ساختمان را محاسبه کنیم.
صاعقهگیر در واقع کارش این است که مسیر تخلیهی برق صاعقه را به زمین هدایت کند. اگر ارتفاع آن کم باشد، ممکن است همهی قسمتهای حساس ساختمان را پوشش ندهد. اگر بیش از حد بلند باشد، مقاومت مکانیکیاش کم شده و در مقابل باد و زلزله آسیبپذیر میشود.
به همین دلیل همیشه باید بین ارتفاع ساختمان، محل نصب صاعقهگیر و ارتفاع استاندارد صاعقه گیر تعادل برقرار کرد. انتخاب درست این ارتفاع، ایمنی ساختمان را افزایش داده و هزینهها را بهینه میکند.
ارتفاع استاندارد صاعقه گیر به کمک استانداردهای بینالمللی مثل IEC 62305 مشخص میشود. در این روشها، بر اساس ارتفاع ساختمان و نوع کاربری آن، محاسبه میکنند که صاعقهگیر باید چند متر بالاتر از بالاترین نقطهی ساختمان نصب شود.
برای مثال:
این ارتفاع تضمین میکند که شعاع حفاظتی صاعقهگیر تمام بخشهای حساس ساختمان را پوشش دهد.
هرچه ساختمان بلندتر باشد، نیاز به دکل خیلی بلند برای صاعقهگیر کمتر میشود؛ چون خودِ ساختمان بخش زیادی از ارتفاع مورد نیاز را تأمین میکند.
اما اگر ساختمان کوتاه باشد (مثلاً ویلا یا سوله)، برای رسیدن به شعاع حفاظتی کافی، باید از دکل یا میلهی صاعقهگیر بلندتری استفاده شود.
بنابراین همیشه مهندسان و کارشناسان در طراحی سیستم حفاظت در برابر صاعقه، ارتفاع ساختمان را در نظر میگیرند تا بتوانند ارتفاع مناسب نصب صاعقهگیر ساختمان را محاسبه کنند.
معمولاً استانداردها یک محدودیت حداکثری برای ارتفاع دکل در نظر میگیرند. چرا؟
چون اگر دکل خیلی بلند باشد:
به طور عمومی:
محاسبه ارتفاع مناسب نصب صاعقهگیر ساختمان معمولاً طبق مراحل زیر انجام میشود:
این کار بهتر است توسط کارشناسان خبره و طبق استاندارد انجام شود تا ساختمان شما واقعاً در محدودهی حفاظت قرار بگیرد.
یکی از نکات کلیدی در طراحی سیستم صاعقهگیر این است:
هرچه ارتفاع صاعقهگیر بیشتر باشد، شعاع حفاظتیاش هم افزایش مییابد.
برای مثال:
به همین دلیل در ساختمانهای کوتاه، نصب دکل بلندتر باعث میشود بخش بزرگتری از سقف یا محوطه در امان باشد.
مهمترین استانداردهای دنیا که درباره ارتفاع استاندارد صاعقه گیر صحبت میکنند:
این استانداردها تعیین میکنند که صاعقهگیر باید چند متر بالاتر از بلندترین نقطهی سازه نصب شود و چه روشهایی برای محاسبه شعاع حفاظتی وجود دارد.
گاهی فکر میکنیم اگر صاعقهگیر خیلی بلند نصب شود، بهتر است. اما این کار مشکلاتی دارد:
پس همیشه باید به جای انتخاب ارتفاع دلخواه، بر اساس ارتفاع ساختمان برای نصب صاعقه گیر و استاندارد، بهترین گزینه را پیدا کرد.
همانطور که اشاره کردیم، برای محاسبه ارتفاع استاندارد صاعقه گیر روشهای مختلفی وجود دارد که پرکاربردترینشان عبارتند از:
در این روش، بر اساس کلاس حفاظت ساختمان (I، II، III یا IV) یک زاویه مشخص برای شعاع حفاظتی تعیین میشود. برای مثال، برای کلاس II زاویه حفاظتی معمولاً حدود ۴۵ درجه است. ارتفاع صاعقهگیر باید طوری باشد که با این زاویه، تمام نقاط ساختمان داخل محدودهی حفاظت قرار بگیرند.
در این روش، یک کره فرضی با شعاع مشخص (بسته به کلاس حفاظت) از اطراف ساختمان عبور داده میشود. هرجا کره با ساختمان برخورد نکند، یعنی حفاظت نشده و باید صاعقهگیر نصب شود.
معمولاً برای ساختمانهای بزرگ و بامهای وسیع به کار میرود و ارتفاع صاعقهگیرها به گونهای انتخاب میشود که کل سطح بام زیر پوشش شبکهای از هادیها و صاعقهگیرها قرار بگیرد.
فرض کنید:
برای محاسبه:
این ارتفاع باعث میشود کل ساختمان و تجهیزات روی بام زیر شعاع حفاظتی صاعقهگیر قرار گیرند.
ارتفاع ساختمان برای نصب صاعقه گیر در ساختمانهای خاص میتواند متفاوت باشد:
ساختمانهای بلند مرتبه:
چون خودِ ساختمان ارتفاع زیادی دارد، معمولاً از صاعقهگیر کوتاهتر استفاده میشود؛ مگر تجهیزات خاصی روی پشتبام باشد.
سولهها و انبارها:
به دلیل ارتفاع کم، معمولاً از دکل یا میلهی بلندتر برای رسیدن به شعاع حفاظتی مناسب استفاده میشود.
سازههای تاریخی یا مذهبی:
باید علاوهبر رعایت ارتفاع استاندارد، به جنبههای ظاهری و زیبایی هم توجه کرد.
انتخاب درست ارتفاع مناسب نصب صاعقهگیر ساختمان باعث میشود:
محدودهی حفاظتی وسیعتر شود
خطر برخورد مستقیم صاعقه کاهش یابد
تجهیزات حساس در امان بمانند
هزینههای ناشی از خسارت صاعقه کم شود
انتخاب ارتفاع خیلی کم: باعث میشود بخشهایی از ساختمان بیرون از محدوده حفاظت قرار بگیرد.
انتخاب ارتفاع خیلی زیاد: افزایش هزینه و کاهش استحکام مکانیکی.
بیتوجهی به استانداردها و نصب صاعقهگیر صرفاً با نگاه ظاهری.
ارتفاع استاندارد صاعقه گیر با توجه به ارتفاع ساختمان، کلاس حفاظت مورد نیاز، تجهیزات روی بام و شرایط جغرافیایی تعیین میشود. بهطور کلی:
با این روش میتوانید از جان و مال خود در برابر صاعقه محافظت کنید و عمر مفید سیستم صاعقهگیر را افزایش دهید.
برای خرید انواع صاعقه گیر از سایت سرزمین مس و دنیای مس دیدن فرمایید.
بنتونیت یکی از مواد معدنی شگفتانگیز و پرمصرف در جهان است که به دلیل خواص فیزیکی و شیمیایی منحصربهفردش، نقش ویژهای در صنایع گوناگون ایفا میکند. این رس معدنی، که عمدتاً از کانی مونتموریلونیت تشکیل شده است، توانایی جذب آب […]
در دنیای پیشرفته امروز، صنعت برق و الکترونیک به عنوان شریان حیاتی توسعه و زیرساختهای مدرن شناخته میشود. در میان تجهیزات گستردهای که جهت انتقال انرژی و سیگنالها مورد استفاده قرار میگیرند، کابلها جایگاه ویژهای دارند. انتخاب یک کابل باکیفیت، […]
در دنیای برق و تأسیسات الکتریکی، یکی از پایهایترین و مهمترین مفاهیم ایمنی و حفاظت در برابر برقگرفتگی، نوسان ولتاژ و خسارات ناشی از خطاهای الکتریکی، وجود یک سیستم زمین حفاظتی (Protective Earthing or Grounding System) است. این سیستم نه […]
نیروگاههای خورشیدی یا PV یکی از مهمترین بخشهای انرژی تجدیدپذیر در جهان هستند. این نیروگاهها، بهدلیل قرارگیری در فضای باز و گسترده، در معرض خطر صاعقه و اضافهولتاژهای ناشی از آن قرار دارند. استفاده از صاعقه گیر نیروگاه خورشیدی بهمنظور […]
سیستم ارتینگ (Earthing) یا اتصال زمین، یکی از مهمترین بخشهای ایمنی در تاسیسات الکتریکی به شمار میرود. هدف اصلی این سیستم، هدایت جریانهای ناخواسته و خطرناک به زمین و جلوگیری از آسیب به افراد و تجهیزات است. بدون اجرای صحیح […]
سرزمین مس مفتخر به بیش از 10 سال تجربه و خدمت در ارائهی انواع تجهیزات و ملزومات چاه ارت، صاعقهگیر، میله ارت، جوش کدولد و انواع بنتونیت با بهترین قیمت میباشد.
ما قصد داریم با ارائهی محصولات کاربردی مسی و آخرین قیمت روز بازار در خریدی مطمئن و آسان خدمتگزار شما باشیم. سرزمین مس با گرد هم آوردن متخصصان و فروش ابزارآلات صنعتی و کارگاهی به صورت اینترنتی راهی بسیار کمهزینه، آسان، مطمئن و بدون اتلاف وقت را برای شما به ارمغان آورده است. امیدواریم به یاری خدا و همراهی شما عزیزان، بیش از پیش پاسخگوی نیازهای هموطنان گرامی باشیم.
تهران لاله زار جنوبی کوچه ی باربد پلاک 9
coppersland.adm@gmail.com
طراحی و سئو سایت توسط آژانس دیجیتال مارکتینگ ایان
